Zarys historii Posadowskiego Towarzystwa Jeździeckiego

Po likwidacji hodowli w SK Posadowo z inicjatywy Włodzimierza Chmielnika, Franciszka Ciebielskiego, Witolda Krzemińskiego, Tadeusza Szymoniaka w 2001 roku zostały zorganizowane zawody konne których organizatorem nie była Stadnina Koni Posadowo lecz grupa ludzi kiedyś związanych z sekcją jeździecką posadowskiej stadniny. W listopadzie tego roku narodził się pomysł powołania klubu sportowego skupiającego ludzi pragnących uprawiać jeździectwo i kontynuować organizacje zawodów konnych w Posadowie. W skład komitetu założycielskiego klubu weszły następujące osoby: Włodzimierz Chmielnik - Lwówek, Józef  Napierała - Lwówek,  Paweł Kortus - Brody (gm. Lwówek), Mirosław Biedziak - Pniewy, Edward Roszak - Kopanki, Ireneusz Bąbelek - Lwówek, Marian Paszke - Pniewy, Witold Krzemiński - Lwówek, Wojciech Kiersztan - Lwówek, Franciszek Ciebielski - Lwówek, Wojciech Kasperski - Nowy Tomyśl, Waldemar Kasperski - Nowy Tomyśl, Jacek Wilczyński - Jastrzębniki (gm. Opalenica), Krystian Starkowski - Pakosław (gm. Lwówek), Ryszard Starkowski - Pakosław, Marek Wawrzyniak - Pniewy, Józef Ratajczak - Krzywy Las (gm. Lwówek), Bernard Thielle - Lwówek, Stanisław Spychała - Biezdrowo (gm. Wronki), Janina Tyszkiewicz Łącka - Konin (gm. Lwówek), Aleksandra Dobrzyńska - Lwówek, Adam Dobrzyński - Lwówek, Janina Semrau - Lwówek. Założony klub przyjął nazwę Posadowskie Towarzystwo Jeździeckie, założyciele opracowali statut i zwrócili się, dnia 14 styczna 2002 roku do Sądu Rejonowego w Poznaniu o rejestrację. Dnia 11.04.2002 roku Sąd dokonał rejestracji klubu jako stowarzyszenia sportowego. W 2002 roku w konkurencji Skoki przez przeszkody klub reprezentowało 4 zawodników. Posadowskie Towarzystwo Jeździeckie od 2002 roku do dnia dzisiejszego sześciokrotnie zorganizowało zawody konne w Posadowie, były to zawody w skokach przez przeszkody przeplatane konkursami w powożeniu. 2006 roku we Lwówku wspólnie z Urzędem Miasta i Gminy zostały zorganizowane amatorskie zawody konne w skokach i powożeniu. Posadowskie Towarzystwo Jeździeckie rocznie w czerwcu organizowało w Pniewach tak zwaną „Paradę Konną” w programie  której znajdował się przejazd powozów ulicami Pniew, następnie odbywały się różnego typu konkursy w powożeniu.  W 2007 roku po raz pierwszy odbyły się w Pniewach zawody kombinowane w powożeniu pod nazwą „Wielka Pniewska”, zawody zostały rozegrane w parku za liceum skupiając bardzo duże zainteresowanie miejscowego społeczeństwa. Pomysłodawcami zawodów byli kol. Andrzej Matecki, Roman Gmurowski, Włodzimierz Chmielnik. Posadowskie Towarzystwo Jeździeckie co roku jest organizatorem imprezy rekreacyjnej w ostatnią sobotę kwietnia, w dniu tym spotykają się zawodnicy i członkowie klubu konkurując  w różnych konkursach jeździeckich. Każdego roku PTJ organizuje Bieg Świętego Huberta. W karnawale co roku organizowana jest zabawa dla członków i sympatyków Klubu. W styczniu każdego roku odbywa się walne zebranie członków klubu. Obecnie Posadowskie Towarzystwo Jeździeckie liczy 59 członków. Aktualnie barwy Posadowskiego Towarzystwa jeździeckiego reprezentuje 14 zawodników w konkurencji skoków przez przeszkody oraz 2 zawodników w konkurencjach powożenia. W stajniach członków PTJ znajduje się ponad 200 koni.

Stadniny już nie ma - tradycje pozostały

Stadnina koni na terenie ziemi lwóweckiej (Posadowa, Konina, Pakosławia, Lwówka, Mokrych Ogrodów) powstała za czasów  Melchiora hr Korzobok - Łąckiego w roku 1770. Wsławił się nie tylko tym, że hodował konie nie tylko typu orientalnego lecz także, własnym sumptem wystawił  w 1806 roku pułk jazdy, którego był dowódcą. Ówczesne konie -posadowskie były jednej maści: białe z czarnymi grzywami, czarnymi ogonami i pręgą przez krzyże. Wśród ich nabywców  był również dwór berliński, który corocznie zakupowa w  Posadowie 8 ogierów. Hodowla tego typu konia trwała prawie do końca  XIX wieku. W 1875  roku sprowadzono dla odświeżenia krwi 20 klaczy ze stadniny Insterburg, rasy bardzo jednolitej i szlachetnej, których potomstwo, po ogierach pełnej krwi angielskiej, było doskonałe. Wśród klaczy arabskich były sztuki pochodzące z terenów węgierskich. Dodajmy, że w czasach potomka Melchiora - w okresie dwudziestolecia międzywojennego - hr Stanisława Łąckiego była to największa w Polsce prywatna stadnina, w której prowadzono hodowlę konia wierzchowego, przeznaczonego dla kawalerii (tzw. konia remontowego). Pod koniec życia hrabiego Łąckiego stadnina liczyła 300 klaczy do rozpłodu i 9 ogierów do reprodukcji. Za 500 koni remontowych sprzedanych do 1936 roku hrabia Łącki otrzymał Złoty Medal Ministerstwa Spraw Wojskowych. Obok hodowli konia remontowego prowadzono dział hodowli konia pełnej krwi angielskiej (10 klaczy i 2  ogiery do reprodukcji). Ogółem na polach stadniny wypasało się około 800 koni. W 1937 roku dobra posadowsko - lwóweckie znalazły się w posiadaniu Janusza i  Feliksa Tyszkiewiczów-Łąckich, którzy kontynuowali hodowlę konia remontowego. Łącznie do wybuchu wojny dostarczono dla armii 965 koni. Najsłynniejszym koniem tutejszej stadniny był zakupiony w 1937 dla marszałka Edwarda Rydza-Śmigłego w Posadowie wałach „Farys”, maści siwej, jako dar obywateli rodzinnego powiatu i miasta Brzeżan. Ten ulubiony koń marszałka był po ogierze sprowadzonym z Arabii, czystej krwi arabskiej „Faryś II” i klaczy półkrwi angielskiej „Gitara”. Wśród innych cenionych koni posadowskich wymienię: „Fausta” i „Parachute”.
Podczas wojny 1939 roku 120 klaczy zostało ewakuowanych na wschód Polski. Niestety zginęły one w trakcie kampanii wrześniowej. Po drugiej wojnie światowej początkowo na cele hodowli koni zostały przejęte w maju 1945 r. dwa gospodarstwa: Lwówek i Konin, a Pakosław i Posadowo dopiero w 1946 roku, gdyż do tego czasu zajęte były przez wojska sowieckie. W 1946 roku stan klaczy wynosił 30 sztuk, w tym zaledwie 18 klaczy z przedwojennej hodowli. W tym że roku w stajniach  posadowskich rozmieszczono stadninę z Janowa Podlaskiego, która powróciła z Niemiec, a przebywała tutaj do jesieni 1950 roku. Dopiero po tym okresie  Państwowa Stadnina Koni Lwówek - Konin mogła w pełni być kontynuatorką posadowskiej stadniny półkrwi w typie poznańskim. Stan klaczy wynosił już w 1953 roku około 200 sztuk, w 1968 roku 170, w 1983 roku 134 a w 1998-90.W okresie świetności Stadniny Konin Posadowo, konie znajdowały się w sześciu oddziałach w zależności od maści: Posadowie stado mieszane, w Pakosławiu kare i siwe, w Koninie gniade, w Pawłówku izabelowate, we Lwówku kasztanowate, natomiast w Mokrych Ogrodach była wychowalnia młodych ogierów Pod koniec XX wieku stadnina była zgrupowana już tylko w Posadowie. Początkowo hodowano konie do pracy w polu, dopiero mechanizacja wymusiła powrót do hodowli konia wierzchowego, tym razem dla potrzeb sportu. Najdłużej, bo 30 lat, kierował stadem posadowskim mgr inż. Adam Kaczmarek, który z dużym znawstwem hodowlanym zaczął używać w stadninie ogierów z krwią hanowerską. Swoje losy z końmi w Posadowie związali tacy ludzie jak, m.in. Maria Ganowicz, dr Michał Ganowicz, dr Tadeusz Andrzejewski, lek. wet. Józef Napierała, Henryk Borucki, Antoni Piechnik, Jan Kowala, Stanisław Nowaczyk, Franciszek Bąk, Franciszek Głowacz (wachmistrz 15 pułku Ułanów Poznańskich),Wawrzyn Czekała, Stanisław Nowak, Feliks Kowalczyk, Feliks Kotlarski, Stanisław Smętek, Wincenty Fornalik czy przedstawiciele rodzin: Nowickich, Kiersztanów, Wesołych, Woźniczków… Nie sposób wymienić wszystkich pracowników funkcyjnych i szeregowych, zasłużonych dla  stadniny, która była jedną największych w Polsce.
Największymi osiągnięciami stadniny  były m.in. czempionaty wystaw hodowlanych oraz wygranie Derby dla koni półkrwi w roku 1974 przez ogiera „Alt” ur. 1971 na torze we Wrocławiu. Warto przypomnieć m.in. czempionat Krajowej Wystawy Zwierząt Hodowlanych w Warszawie;  w 1986r. klacz „Rolanda”ur. 1982 , w 1987 r. ogier „Illit” ur. 1981, w 1990 r. klacz „Czunga” ur. 1985, w 1992 r. klacz „Orlanka” ur. 1988, w 1994 r. klacz „Rafa” ur. 1988, w 1995r. Klacz „Czunia” ur.1989, w 1996 r. klacz „Brugia” ur. 1988. Ogier „Alkierz” ur. 1977 r. (zdobywca championatu w Sopocie) brał udział w WKKW na Olimpiadzie w Seulu, a w 1992  roku w Barcelonie wałach Chutor ur. 1980. Także inne konie Poradowskie w innych barwach przyczyniły się do szeregu sukcesów i dumy miejscowych  hodowców(m.in. „Demagog II” ur. 1950, „Mitrydat” ur. 1951, „Hannibal” ur. 1959, „Sekt” ur. 1960, „Begonia” ur. 1964, „Dalton” ur. 1966, „Infantado” ur. 1967, „Radar” ur. 1969, „Eweryst” ur.1 972, „Fez” ur. 1971, „Jaskier” ur. 1974, „Fagot” ur. 1975.
Sekcja jeździecka istniała w Posadowie od 1948 roku, miała szereg sukcesów. W 1968 objął ją  koniuszy Jan Kowala, a od końca lat siedemdziesiątych  prowadził ją były wicemistrz Polski Franciszek Ciebielski, który umożliwił m.in. Zbigniewowi Woźniczce na ogierze „Orkisz” ur. 1997 zdobycie tytułu II wicemistrza Polski w skokach. Sekcja jeździecka i dyrekcja stadniny organizowała coroczne zawody hipiczne. Na pierwszych w 1968  było ponad osiem tysięcy widzów. Inspiratorem rozgrywanych do 1999 roku, na hipodromie w Posadowione był mgr inż. Waldemar Kaczmarek. Niezapomniane pozostaną  w pamięci widzów zwłaszcza pokazy zaprzęgów konnych. W 2000 roku Agencja Własności Rolnej Skarbu Państwa podjęła decyzję o likwidacji Stadniny Koni w Posadowie .W lipcu 2000 roku odbyła się duża aukcja koni posadowskich, na której sprzedano ponad siedemdziesiąt koni a stajniach stadniny nie ma już koni. Dziś tradycję  chowu koni na ziemi nowotomyskiej kontynuują prywatni hodowcy.

 

Opracował A. Matecki na podstawie opracowań historycznych dr Zdzisława Kościańskiego